1. En önemli 5 gelişme
- Küresel teknoloji hisselerinde yapay zekâ yatırım harcamalarının geri dönüşüne ilişkin kaygı sertleşti. Alphabet %12,6 düşerek yaklaşık 500 milyar dolar piyasa değeri kaybetti; seans sonrasında Intel %23, Amazon %7 geriledi. Nasdaq 100 vadeli kontratı %1,4, KOSPI %5 ve Nikkei %3 eksideydi. Reuters
- Japonya Merkez Bankası politika faizini beklendiği gibi %1,25'te tuttu. Karar 8-1 oyla alınırken bir üye %1,50'ye artırım istedi; BOJ temel enflasyonun yaklaşık %2 hedefiyle uyumlu olduğunu açıkladı ve aralıkta artırım kapısını açık bıraktı. Reuters
- ABD ekonomisi üçüncü çeyrekte yıllıklandırılmış %3,4 büyüyerek %3,2 civarındaki beklentiyi aştı. Eylül çekirdek PCE aylık %0,3 ve yıllık %3,1 ile beklentiye paralel; manşet PCE'nin aylık %0,5 ve yıllık %3,6 olması enerji kaynaklı fiyat baskısının güçlendiğini gösterdi. BEA büyüme BEA PCE
- ECB üç temel faizi sabit tuttu. Enerji şokunun enflasyon için yukarı, büyüme için aşağı yönlü risk oluşturduğunu belirtirken sıkılaşan finansal koşullar piyasada daha dengeli bir sinyal olarak okundu. Christine Lagarde 7 Şubat 2027'de görevden ayrılacağını açıkladı. Reuters
- Brent, Hürmüz'de bir tankere saldırı ve Suudi tesislerine yönelik tehditlerle %1,04 yükselerek 116,08 dolara çıktı. Aktif ocak kontratı 112,19 dolar seviyesinde; kontrat farkı nedeniyle kaynaklar arasında yaklaşık 4 dolarlık ayrışma bulunuyor. Reuters
2. Türkiye ekonomisi ve para politikası
TCMB politika faizi %36, gecelik borç verme faizi %39 ve borçlanma faizi %34,5 seviyesinde. Saat 14.00'te yayımlanacak PPK özeti; 22 Ekim'deki 100 baz puanlık indirimin gerekçelerini, yüksek enerji fiyatlarının enflasyon patikasına etkisini ve aralık toplantısına ilişkin veri bağımlılığını değerlendirmek açısından günün temel yerel belgesi olacak. TCMB karar TCMB takvim
Eylül dış ticaret açığının yıllık %25,8 azalarak 5,163 milyar dolara gerilemesi olumlu; ancak yıllıklandırılmış açığın 96 milyar dolara çıkması ve Brent'in yeniden 116 dolara yükselmesi cari denge kazanımını kırılgan bırakıyor. Enerji fiyatındaki her kalıcı yükseliş, kur sakin kalsa bile akaryakıt, navlun ve üretim maliyetleri üzerinden dezenflasyon alanını daraltabilir. SBB/TÜİK Reuters petrol
Saat 10.00'da açıklanacak ekim ekonomik güven endeksi ve üçüncü çeyrek turizm geliri henüz gerçekleşmemiş veridir. Tüketici güveninin ekimde %7,7 düşerek 84,8'e gerilemiş olması, güven bileşik endeksinde aşağı yönlü risk yaratıyor; turizm geliri ise enerji faturasına karşı döviz tamponu açısından izlenecek. TÜİK tüketici güveni Veri takvimi
BDDK'nın saat 14.00'te yayımlayacağı eylül bankacılık sektörü bilançosunda net faiz marjı, TÜFE'ye endeksli tahvil gelirleri, takipteki alacaklar ve sermaye yeterliliği izlenecek. Garanti BBVA'nın beklentiyi aşan, Akbank'ın beklentiye paralel sonuçlarının ardından sektör verisi banka hisselerindeki ayrışmayı açıklayabilir. BDDK takvimi Bloomberg HT
3. BIST, USD/TRY, EUR/TRY, tahvil/faiz ve Türkiye CDS görünümü
BIST 100'de 11.000-11.080 ilk destek, 10.900 ikinci destek; 11.210-11.300 ve 11.400 direnç alanları olarak izlenebilir. İki günlük haber birikimi nedeniyle açılışta fiyat boşluğu ve şirket bazlı yüksek oynaklık riski var. Banka endeksinin son yarım günde %1,60 gerilemesi, manşet endeksteki sınırlı yükselişin genele yayılmadığını gösteriyor. Bloomberg HT piyasa ekranı
Tahvil verisinde kaynak ve kapanış saati farkı bulunuyor: İş Bankası 28 Ekim raporunda iki yıllık faizi %39,69, 10 yıllığı %35,71 ve CDS'i yaklaşık 256 baz puan gösteriyor. Alternatif TCMB fiyatlarından hesaplanan seri aynı gün için yaklaşık %39,95 ve %35,74 veriyor. Tabloda banka raporundaki birlikte zamanlanmış seri kullanıldı. İş Bankası Tahvil serisi
| Gösterge | Son değer | Veri zamanı |
|---|---|---|
| BIST 100 | 11.165,44 · %0,13 artış | 28 Ekim yarım gün kapanışı |
| BIST Banka | 15.068,21 · %1,60 düşüş | 28 Ekim yarım gün kapanışı |
| USD/TRY | 49,9440 · %0,11 artış | 30 Ekim 07.01 |
| EUR/TRY | 55,9228 · %0,02 artış | 30 Ekim 07.01 |
| EUR/USD | 1,1189 · %0,08 artış | 30 Ekim 07.01 |
| TCMB politika faizi | %36 | 22 Ekim kararı |
| Türkiye 2 yıllık tahvil | %39,69 | 28 Ekim kapanışı; İş Bankası |
| Türkiye 10 yıllık tahvil | %35,71 | 28 Ekim kapanışı; İş Bankası |
| Türkiye 5 yıllık CDS | yaklaşık 256 baz puan | 28 Ekim; gecikmeli |
4. Dünya piyasaları ve başlıca merkez bankaları
Riskten kaçış teknoloji hisselerinden Asya'ya yayıldı: KOSPI %5, Nikkei %3 gerilerken CSI 300 son on yılın en sert aylık düşüşüne yöneldi. Buna karşılık güvenli liman talebiyle ABD 10 yıllık tahvil faizi yaklaşık 7 baz puan düşerek %4,91'e, iki yıllık faiz %4,57'ye indi; yen dolar karşısında %0,3 değer kazandı. Reuters
- Fed: Faiz %3,75-4,00 aralığında. Güçlü %3,4 büyüme ve %3,1 çekirdek PCE artırım riskini korurken teknoloji satışı ve tahvil rallisi piyasanın aralık beklentisini bir miktar azalttı. Federal Reserve BEA
- ECB: Faizler sabit. Enerji enflasyonu ile sıkılaşan finansal koşullar arasındaki denge aralık kararını belirsiz bırakıyor; Lagarde'ın erken ayrılık kararı yönetişim belirsizliği ekledi. Reuters
- BOJ: Faiz %1,25'te. Temel enflasyonun hedefe ulaştığı değerlendirmesi ve bir üyenin artırım oyu, aralıkta %1,50 ihtimalini güçlendiriyor. ETF satış hızının yıllık 330 milyar yenden 860 milyar yene çıkarılması ayrıca sıkılaştırıcı bir sinyal. Reuters
5. Altın, petrol ve önemli emtialar
Brent aralık kontratı 116,08 dolar, daha aktif ocak kontratı 112,19 dolar. Vade farkı nedeniyle ekranlar arasında yaklaşık 4 dolarlık ayrışma bulunuyor; ortak sinyal jeopolitik risk priminin yeniden yükseldiği. Türkiye şirketleri için bütçelemede tek fiyat yerine kontrat ve teslim ayına göre eğri kullanılmalı. Reuters
Ons altın güçlü ABD büyümesi, yüksek PCE ve petrolün Fed artırım beklentisini canlı tutmasıyla %0,7 gerileyerek 3.993 dolar çevresine indi. ABD tahvil faizlerindeki düşüş destekleyici olsa da 4.000 dolar eşiği kısa vadeli denge noktası. Reuters
| Varlık | Son değer | Veri zamanı |
|---|---|---|
| Brent Aralık | 116,08 dolar · %1,04 artış | 30 Ekim 06.23 |
| Brent Ocak | 112,19 dolar | 30 Ekim 06.23 |
| WTI | 103,37 dolar · %1,34 artış | 30 Ekim 06.23 |
| Ons altın | 3.993,38 dolar · %0,70 düşüş | 30 Ekim 07.01 |
| Gram altın | 6.416,13 TL · %0,57 düşüş | 30 Ekim 07.01 |
| Gümüş | 51,37 dolar · %1,50 düşüş | 30 Ekim 07.01 |
| Baltık Kuru Yük Endeksi | 2.712 · %2,26 artış | Son kapanış |
6. Günün ekonomik veri ve konuşma takvimi
07.01 kesiminde BOJ kararı gerçekleşmiş; Türkiye ekonomik güveni, turizm geliri, PPK özeti ve BDDK bilançosu henüz açıklanmamıştır. Beklentiler gerçekleşme olarak sunulmamıştır. TCMB takvim Türkiye veri takvimi
| TSİ | Veri/etkinlik | Beklenti | Gerçekleşen/önceki |
|---|---|---|---|
| Sabah | BOJ faiz kararı | %1,25'te sabit | %1,25 · 8-1 oyla gerçekleşti |
| 09.30 | BOJ Başkanı Ueda basın toplantısı | — | Aralık artırımı izlenecek |
| 10.00 | Türkiye ekim ekonomik güven endeksi | Yaygın konsensüs yok | Eylül verisi açıklanmıştı |
| 10.00 | Türkiye 3Ç turizm geliri | Açıklanacak | Henüz gerçekleşmedi |
| 13.00 | Euro Bölgesi 3Ç büyüme, öncü | Açıklanacak | Henüz gerçekleşmedi |
| 14.00 | TCMB PPK toplantı özeti | — | Politika faizi %36 |
| 14.00 | BDDK eylül sektör bilançosu | — | Henüz gerçekleşmedi |
| 15.30 | ABD 3Ç istihdam maliyeti | Çeyreklik %0,8 | Önceki %0,9 |
| 15.30 | Kanada ağustos büyüme | Aylık %0,2 | Önceki %0,0 |
7. Türkiye'de şirketler ve finans yöneticileri açısından olası etkiler
- Finansman: TCMB politika faizi %36, iki yıllık tahvil %39,69 ve ABD 10 yıllık faiz %4,91. TL ve döviz borçlarında vade, değişken faiz, kredi marjı ve teminat ihtiyacı tek nakit akışında stres testine alınmalı. İş Bankası Reuters
- Enerji ve lojistik: Brent aralık kontratı 116,08 dolar. 110-120 dolar ana bütçe bandı, 125 dolar üzeri ağır stres senaryosu korunmalı; ürün primi, navlun ve savaş sigortası ayrıca modellenmeli. Reuters
- Kur ve çapraz kur: USD/TRY 49,9440, EUR/TRY 55,9228 ve EUR/USD 1,1189. Euro gelirli-dolar giderli şirketlerde çapraz kur marj riski TL kurlarından bağımsız izlenmeli. Bloomberg HT
- Teknoloji yatırımları: Alphabet, Amazon ve Intel satışları, yapay zekâ harcamasının yalnız büyüme değil nakit akışı ve sermaye getirisiyle birlikte ölçülmesi gerektiğini gösteriyor. Büyük dijital dönüşüm projelerinde aşamalı bütçe ve ölçülebilir geri dönüş eşiği kullanılmalı. Reuters
- Talep ve bankacılık: Ekonomik güven, turizm geliri ve BDDK bilançosu; satış hacmi, döviz nakit akışı, kredi iştahı ve tahsilat süresi için güncel sinyal sağlayacak. 2027 bütçelerinde tek makro senaryo yerine taban ve stres patikaları korunmalı. Veri takvimi
8. Bugün izlenecek üç risk ve fırsat
- BIST'in tatil sonrası açılışı: 11.000 üzerinde tutunma ve güçlü banka bilançoları tepki fırsatı yaratabilir. Nasdaq vadeli kontratındaki %1,4 düşüşün yerel teknoloji ve yüksek çarpanlı hisselere yayılması ana risk. Reuters
- Brent 116 dolar: Hürmüz ve Suudi tesislerine yönelik yeni saldırılar 120-125 dolar stres bandını gündeme getirebilir. Diplomatik ilerleme ve aktif ocak kontratının 112 dolar çevresinde kalması sınırlı rahatlama fırsatı. Reuters
- PPK özeti ve BOJ mesajı: TCMB'nin enerji riskine güçlü vurgu yapması TL faizlerinde indirim beklentisini sınırlayabilir. BOJ Başkanı Ueda'nın aralık artırımına açık tonu yen taşıma işlemlerini çözerek küresel oynaklığı artırabilir. TCMB Reuters
Not
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Buradaki değerlendirmeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.